स्वयम्भू परिसरमा नयाँ प्रयोगबाट सरसफाई तथा फोहोर संकलन, ५ प्रकारका फोहोरबाट आम्दानी

बि.पी.भट्ट, काठमाडौं । विश्व पृथ्बी दिवस २०२४ को उपलक्ष्यमा स्वयम्भू परिसरमा आज शनिवार सरसफाइ गरिएको छ । पृथ्वी दिवसको अवसर पारेर युनिभर्सल पिस स्यन्चुरी मार्फत विभिन्न संघसंस्था तथा अभियान्ताहरु,समाजको विभिन्न क्षेत्रका ब्यक्ति ब्याक्तित्व हरुको सहभगीतामा पहिलो दिनको रसफाई कार्यक्रम अन्तर्गत स्वयम्भू परिसरमा सम्पन्न भएको हो ।

दिवसको अवसरमा काठमाण्डौका विश्व सम्पदा सुचिमा रहेका ३ बटा पुरातात्विक सम्पदाहरुको सरसफाई गर्ने कार्यक्रम ३ दिन सम्म संचालन हुने कार्यक्रम अन्तर्गत आज (बैशाख ८ गते) स्वयंभु महाचैत्य परीसरमा सरसफाइ कार्यक्रम सम्पन्न भएको हो । बैशाख ९ गते पशुपतिनाथ परिसर,बैशाख १० गते बौद्ध परिसरमा सरसफाई गर्ने कार्यक्रम रहेको संस्थाले जनाएको छ ।

कार्यक्रममा युनिभर्सल पिस स्यान्चुरी तथा श्याल्पो गुम्बा का गुरू श्याल्पा रिन्पोछे, नेपाल सरकारका पूर्व मुख्य सचिब, पूर्व राजदुत एवं लीलामणि पौडेल ,काठमाडौं महानगरपालिका १५ का वडा अध्यक्ष ईश्वर मान डङोल, वडा सदस्य बिजु श्रेष्ठ , युनिभर्सल पिस स्यान्चुरी को तर्फबाट यस सफाई कार्यक्रमका संयोजक छोईङ देचेन, फोहर मैला ब्यवस्थापन संघका महासचिव, परिवर्तन सेवा प्रा.लि का प्रबन्धक मीत्र प्रसाद घिमिरे ,क्लिन ईट अपसाईक्लर्स का प्रमुख कार्यकारी अधिकृत शशी किरन थापा ,बागमती अभियान किसोर शाही , श्याल्पो गुन्बाका भिछुहरु ,अमेरिकन अम्बेसिका प्रतिनिधित्व ब्यक्तिहरु सहित थुप्रै युवाहरु, अभियन्ताहरु निस्वार्थ रुपमा सरसफाईको यश नयाँ मोडल जान्न र विभिन्न स्थानहरु मार्फत सहभागी भएको सरसफाई अभियान सम्वन्वयकर्ता नबिन विकास महर्जनले जानकारी दिएका छन् ।

बिदेशी नागरिकहरु समेतको बाक्लो सहभागिता रहेको थियो । कार्यक्रममा बागमती सफाई महाभियान एबं सम्पुर्ण नदि खोला स्थान अभियानहरुको सहभागिता हुने उक्त अभियानमा कुहिने र नकुहिने फोहोरहरुलाई व्यवस्थित रुपमा फरक फरक ढंगले संकलन गरी व्यवस्थपान गरीने र अभियानकै रुपमा निरन्तरता दिईने बताईएको छ । कार्यक्रमले फोहोर होईन मोहरको पहिचान गरी त्यसको उचित ब्यवस्थापन गरौं भन्ने सन्देश दिएको थियो ।

६ प्रकारले फोहोरको बर्गिकरण गरिएकोमा ५ प्रकारको फोहोरलाई पुनः प्रयोगमा ल्याउन सकिने समेत बताईएको थियो । विश्व पृथ्बी दिवस २०२४ मा यसपालिको नारा पनि पृथ्वी र प्लाष्टिक राखिएको छ । नेपालमा पनि प्लाष्टिकको अधिक प्रयोगले वातावरणमा धेरै असर प्रभाव परेको ,फोहोरमा अत्याधिक मात्रामा प्लाष्टिकको मिश्रणले फोहोर व्यवस्थापन कार्य समेत चुनौतीपूर्ण वन्दै गइरहेको जनाउँदै अभियानले यस्ता विषयमा समेत सचेतना अभियान संचालन गर्ने जनाएको छ । पृथ्वी दिवस विश्वमा २२ अप्रिलको दिन मनाइन्छ । यो एउटा दिवस हो जसलाई पृथ्वीको पर्यावरणको बारेमा प्रशंसा र जागरूकतालाई प्रेरित गर्न निर्धारण गरीएको हो ।

यो दिवस प्रत्येक वर्ष १९२ भन्दा बढी राष्ट्रहरूमा मनाइन्छ । सन् १९६९ अमेरीकाको सान फ्रान्सस्किोमा युनेस्कोको सम्मेलनमा शान्ति कार्यकर्ता जोन म्याक कोनेलले १९७० मा उत्तरी गोलार्द्धको बसन्त ऋतुको पहिलो दिन मार्च २१ बाट मनाउने गरी पृथ्वीको सम्मान तथा शान्तिको अवधारणाको लागि एक दिनको माग गरेका थिए । र पछी अमेरिकी सीनेटर गेलर्ड नेल्सनले सन् १९७० मा पर्यावरण शिक्षाको रूपमा एक छुट्टै पृथ्वी दिवसको सुरुवात गरे । त्यस दिन देखि आज सम्म प्रत्येक वर्षको अप्रिल २२ तारिखका दिन संसार भरी नै बिश्व पृथ्वी दिवस मनाउन थालिएको हो ।

सन् १९९२ मा ब्राजिलको रीयो दी जेनेरीयोमा सम्पन्न पृथ्वी सम्मेलनले पृथ्वी दिवसको आवश्यकतालाई अझ धेरै प्रेरणात्मक सहयोग पु¥याएको थियो । त्यसपछी सन् २००९ मा राष्ट्र सङ्घको ६३ औँ महासभा बैठकले अप्रिल २२ को दिनलाई विश्व पृथ्वी दिवसका रूपमा मनाउने निणर्य गरेको हो ।